Satelitarne ujęcie Morza Czarnego z turkusowymi kłębami fitoplanktonu latem
Zdjęcie ilustracyjne. Fot. Norman Kuring / NASA / Wikimedia Commons, licencja Public domain

Morze Czarne: wątek najniebezpieczniejszego szlaku świata

Morze Czarne było w 2026 r. najniebezpieczniejszym akwenem pod względem liczby ofiar wśród marynarzy według dostępnych danych. Od początku roku zaatakowano tam ponad 570 statków, a co najmniej 40 członków załóg zginęło. Źródłem zagrożenia jest eskalacja wojny Rosji przeciw Ukrainie, obejmująca ataki na żeglugę handlową.

Morze Czarne było w 2026 r. najniebezpieczniejszym akwenem pod względem liczby ofiar wśród marynarzy według dostępnych danych. Od początku roku zaatakowano tam ponad 570 statków, a co najmniej 40 członków załóg zginęło. Źródłem zagrożenia jest eskalacja wojny Rosji przeciw Ukrainie, obejmująca ataki na żeglugę handlową.

Kto odpowiada za większość ataków na statki na Morzu Czarnym?

Statek towarowy płynie po wzburzonym morzu pod pochmurnym niebem
Zdjęcie ilustracyjne. Fot. Tuấn Vũ / Pexels, licencja Pexels

Rosja odpowiadała za około 90 proc. uderzeń w statki na Morzu Czarnym w ostatnich 45 dniach objętych danymi Ambrey. Chodzi o okres poprzedzający publikację z 25 października 2026 r. Ten udział wskazuje, kto odpowiadał za zdecydowaną większość odnotowanych uderzeń w opisanym przedziale czasu.

Jednocześnie Ukraina prowadziła własną kampanię ataków na rosyjskie statki oraz infrastrukturę portową. Dane Ambrey, przytoczone przez portal Polsat News, opisują więc działania obu stron wojny, przy wyraźnej przewadze liczby uderzeń przypisanych Rosji.

Około 90 proc. to wskaźnik dotyczący 45 dni, a nie całego 2026 r. Nie jest też podstawą do przypisania sprawcy każdemu pojedynczemu zdarzeniu opisanemu w zestawieniu. Przy ocenie odpowiedzialności trzeba zachować tę samą ramę czasową, której dotyczy wyliczenie.

Dlaczego Morze Czarne jest najniebezpieczniejsze dla statków?

Morze Czarne stało się najniebezpieczniejsze dla marynarzy, ponieważ eskalacja wojny Rosji przeciw Ukrainie objęła żeglugę handlową i porty. Załogi mierzą się z uderzeniami dronów, rakiet oraz bezzałogowych jednostek nawodnych. Zagrożenie dotyczy tankowców, statków towarowych i jednostek przewożących zboże.

W opisach przytaczanych za „Financial Times” przez portal Polsat News i Interię pojawiają się również łodzie wypełnione materiałami wybuchowymi. Zestawienie tych metod pokazuje, że ataki na żeglugę mają różne formy: obejmują zarówno uderzenia z powietrza, jak i działania jednostek nawodnych.

Kluczowe jest rozróżnienie dwóch sytuacji. Część statków stanowi bezpośredni cel ataku, a część zostaje trafiona podczas ostrzału portów. W drugim przypadku jednostka znajduje się w obszarze ostrzału infrastruktury portowej. Nie należy zatem odczytywać liczby zaatakowanych statków jako liczby operacji wymierzonych wyłącznie w konkretne jednostki.

Dla zrozumienia zagrożenia znaczenie ma właśnie objęcie działaniami wojennymi cywilnej żeglugi. Opisywane ryzyko dotyczy załóg przewożących różne rodzaje ładunków, a trafienia odnotowuje się także podczas ataków na miejsca obsługi statków. Źródła wskazują, że zagrożenie obejmuje tankowce, statki towarowe oraz jednostki przewożące zboże.

Jaka jest skala ataków i ofiar na Morzu Czarnym w 2026 r.?

Od początku 2026 r. na Morzu Czarnym zaatakowano ponad 570 statków, a co najmniej 40 członków załóg zginęło. Portal Polsat News przypisuje te dane firmie Ambrey oraz Międzynarodowej Organizacji Morskiej, czyli IMO.

Liczby opisują dwa różne aspekty zagrożenia: skalę ataków na jednostki oraz śmiertelne skutki dla ludzi pracujących na ich pokładach. Określenia „ponad” i „co najmniej” są istotne. Zestawienie nie wskazuje dokładnie 570 statków ani zamkniętej liczby 40 zabitych.

Według analizy „Financial Times”, przytoczonej przez portal Polsat News, Morze Czarne stało się w 2026 r. najniebezpieczniejszym szlakiem morskim pod względem liczby ofiar wśród marynarzy. Informację, że zginęło tam więcej marynarzy niż na jakimkolwiek innym akwenie, podaje również Interia. To właśnie liczba zabitych jest podstawą takiego określenia.

Dynamikę zagrożenia pokazują dane kwartalne Ambrey. Między lipcem a wrześniem zaatakowano około 387 jednostek, ponad pięć razy więcej niż w poprzednim kwartale. Według tego zestawienia oznaczało to średnio ponad cztery ataki dziennie. Wzrost dotyczył zatem konkretnego, trzymiesięcznego okresu.

Przytoczone publikacje określają okres zbiorczy jako „od początku roku”, ale nie precyzują daty odcięcia danych o ponad 570 statkach i co najmniej 40 zabitych. Tych wartości nie należy przedstawiać jako pełnego bilansu całego 2026 r.

Czy zagrożenie dla żeglugi wykracza poza ukraińskie porty?

Czerwona boja na spokojnym morzu pod ciemnymi chmurami
Zdjęcie ilustracyjne. Fot. Inga Seliverstova / Pexels, licencja Pexels

Ataki na statki na Morzu Czarnym odnotowano także w wyłącznych strefach ekonomicznych Rumunii i Bułgarii. To udokumentowany przykład zagrożenia poza ukraińskimi portami.

W analizie opublikowanej 6 października 2026 r. Ambrey podała, że w ciągu jednej doby zaatakowano w tych strefach trzy statki handlowe. Dwie jednostki zatonęły. Informację o analizie przytoczył portal Polsat News.

Data 6 października odnosi się do publikacji analizy. Opis zdarzeń wskazuje natomiast na jedną dobę, podczas której doszło do trzech ataków. Zachowanie tego rozróżnienia pozwala umieścić informację na osi wątku bez przypisywania samym uderzeniom niepotwierdzonej daty.

Przykład Rumunii i Bułgarii poszerza geograficzny obraz zagrożenia. Obok statków trafianych podczas ostrzałów portów w zestawieniu znajdują się jednostki zaatakowane w wyłącznych strefach ekonomicznych tych dwóch państw. To konkretny zasięg opisanych zdarzeń, bez podstaw do rozszerzania go na kolejne akweny.

Jak Morze Czarne wypada wobec cieśniny Ormuz?

Na Morzu Czarnym odnotowano co najmniej 40 zabitych członków załóg, podczas gdy w rejonie cieśniny Ormuz potwierdzono 24 ofiary śmiertelne. Takie porównanie przedstawia portal Polsat News, przytaczając analizę „Financial Times”.

Obszar Liczba ofiar śmiertelnych w przytoczonych danych
Morze Czarne Co najmniej 40
Rejon cieśniny Ormuz 24

Porównanie wyjaśnia, dlaczego określenie najniebezpieczniejszego szlaku odniesiono do Morza Czarnego. Podstawą jest bilans ofiar wśród marynarzy. Nie chodzi tu o ocenę opartą wyłącznie na liczbie trafionych jednostek.

Osobne zestawienie dotyczy częstości ataków. Według szacunków przytoczonych przez Interię za „Financial Times” na Morzu Czarnym było ich ponad sześć razy więcej niż w Zatoce Perskiej.

Trzeba zachować rozróżnienie obszarów i miar: liczby 40 i 24 dotyczą ofiar na Morzu Czarnym oraz w rejonie Ormuzu, natomiast porównanie sześciokrotnej przewagi dotyczy ataków na Morzu Czarnym i w Zatoce Perskiej. Nie jest to kompletny ranking wszystkich akwenów według liczby ataków.

Jakie zagrożenia poza bezpośrednim atakiem czekają na statki?

Statkom na Morzu Czarnym zagrażają również miny morskie i zakłócanie satelitarnej nawigacji GPS. Oba rodzaje ryzyka wymienia portal Polsat News obok ataków na jednostki i porty.

GPS należy do globalnych systemów nawigacji satelitarnej, określanych zbiorczo skrótem GNSS. Według IMO szkodliwe ingerencje w ich działanie obejmują zagłuszanie oraz spoofing. Zakłócenia dotyczą więc narzędzi wykorzystywanych przez żeglugę do nawigacji.

Statki i porty używają GNSS między innymi do ustalania pozycji, prędkości oraz dokładnego czasu. Systemy te mają również zastosowanie w Światowym Morskim Systemie Łączności Alarmowej i Bezpieczeństwa, czyli GMDSS. Ich rola wykracza zatem poza samo wskazanie miejsca na mapie.

Według IMO zakłócenia GNSS mogą prowadzić do kolizji i wejścia statku na mieliznę. To ogólne wyjaśnienie skutków ingerencji w nawigację, a nie opis kolejnych zdarzeń na Morzu Czarnym w 2026 r. Pokazuje jednak, dlaczego ocena bezpieczeństwa żeglugi obejmuje także sprawność systemów używanych przez załogi, obok ryzyka ostrzału i obecności min.

Źródła